Finansal Yeniliklerin ve Risk Yönetiminin Ekonomik Kalkınmaya Katkıları

Hasan985

Tanınmış Üye
#1
Finansal Yeniliklerin ve Risk Yönetiminin Ekonomik Kalkınmaya Katkıları

Yüzyılımızın son çeyreği yoğun finansal yeniliklere tanık olmuş ve bunun sonucu olarak uluslararası mali sistemde köklü değişimler görülmüştür. Aslında finansal yenilik sadece son yıllara ait bir süreç olmayıp geçmişte en azından onyedinci yüzyıla kadar dayanır ve bugün yeni diye tanıtılan opsiyon gibi finansal araçların önemli bir kısmı daha eskiden de var olan araçların sadece yeni halleridir. Mesela, onyedinci yüzyılda Japonya’da vadeli pirinç kontratları ve Amsterdam’da çeşitli opsiyon ve vadeli kontratların ticareti yapılmaktaydı. Ondokuzuncu yüzyılda ise Chicago, Frankfurt ve Londra’da düzenli vadeli işlem borsaları mevcut idi. Yine aynı yüzyılda İstanbul’da da türev kontratların alınıp satıldığını bilmekteyiz. Fakat tarihin hiçbir dönemi son yirmibeş sene boyunca görülen hız ve yaygınlıkta bir yenilik süreci ve buna bağlı olarak dünyanın her yerinde peş peşe türev menkul kıymet borsalarının açıldığını görmemiştir. Miller (1992) bu dönemi tarif ederken, “Finans tarihin hiçbir dönemi son yirmi yılda görülen yenilik faaliyetinin yanına bile yaklaşamaz” ifadesini kullanmıştır. Organize türev menkul kıymet borsalarının çoğalması ve yayılması sonucu hemen hemen her türlü kişisel veya kurumsal yatırımcının risk yönetim ihtiyacını giderici mahiyette çok çeşitli yeni finansal araçlar tasarlanmış ve ticarete sokulmuştur. Sadece birkaç örnek vermek için opsiyonları, vadeli kontratları, swap kontratları, değiştirilebilir tahviller, varlığa dayalı menkul kıymetleri, opsiyon ekli tahvil ve senetleri sayabiliriz. (Bu dönemde geliştirilen yeni araçların tam bir listesi herhalde birkaç sayfaya ancak sığar.)